Zijn naam? Jalt de Haan, die bezig is aan een campagne waarin de sport een prominente plaats heeft gekregen. En dat mag in (deze) krant, want de laatste jaren is de sport in de metropool van het Noorden stiefmoederlijk bedeeld. Accommodaties die naar de ratsmodee zijn geholpen, zoals de roeibaan en de drafbaan. De gemeentelijke stroefheid die de ontwikkeling van FC Groningen remt en te krappe nieuwbouwaccommodaties in de nabije toekomst voor met name de basketbalclub Donar en ijshockeyclub GIJS. Om nog maar te zwijgen van het binnenhalen van aantrekkelijke topsportevenementen.
Maar er is – indachtig de evergreen van Ede Staal – licht in deze duisternis gekomen. Met dank aan Jalt de Haan, de lijsttrekker van het CDA. In zijn toekomstvisie komen er mooie dingen op stapel voor de Groninger sport. Nee, niet alleen voor de breedtesport, maar zeker ook voor de topsport. Het CDA kent topsport een hoge waarde toe en heeft dat ook op het (verkiezings)papier gezet. Zo maakt Jalt de Haan, onderwijzer van professie, zich sterk voor een vijtig meterbad voor de zwemsport en de terugkeer van een roeibaan van internationale afmetingen. Ook wil hij de bestuurlijke positionering van de gemeente binnen FC Groningen ter discussie stellen. Jalt de Haan is een uitgesproken voorstander van het 50 plus 1-model, dat bij veel Bundesligaclubs in zwang is. Een structuur met leden die het predicaat volksclub daadwerkelijk weergeeft.
Inmiddels is Jalt de Haan op tournee gegaan en maakt hij een rondje langs een groot aantal sportclubs in de gemeente Groningen. Hij legt er zijn oor te luister en slaat zijn ervaringen op om die straks te benutten mocht hij als 34-jarige politicus op het pluche van het Stadhuis terechtkomen. Maar ja, dan moet het CDA wel zoveel stemmen zien te krijgen die een toegang tot het college van B en W mogelijk maken. Maar Jalt de Haan is niet alleen sport. Hij heeft ook een brede maatschappelijke inborst en daarmee scoorde hij optimaal in de lopende verkiezingsstrijd. Hij is namelijk de initiatiefnemer van afschaffing van de reclamebelasting in de stad Groningen en die boodschap is inmiddels door alle concurrerende partijleiders ondertekend.
Mag ik een lans breken voor Jalt de Haan? Ja, want hij doet me denken aan één van zijn illustere voorgangers, namelijk Hans Matthijsse. Inmiddels zaliger, maar nog altijd prominent aanwezig in de geschiedenis van FC Groningen. Als toenmalig aanvoerder van het CDA behoedde hij begin 1974 de noodlijdende FC van de ondergang. In het jubileumboek van 40 jaar FC Groningen, waarvan ik één van de auteurs mocht zijn, heb ik zijn rol als reddende engel nog eens opgediept. FC Groningen hing, nog geen drie jaar na de oprichting, al te spartelen aan de latten. Dat leidde voor de clubleiding tot een gang naar Canossa, ofwel het Stadhuis.
De ontvangst daar was uitermate koel. Steeds meer raadsleden hadden het wel gehad om met dat gebedel om geld betaald voetbal in stand te houden. Zelfs voor de PvdA, destijds toch de partij van het ‘gewone’ volk, was onder aanvoering van financieel wethouder Bert Bartmentloo de maat toen vol. “Steun blijven geven betekent alleen maar verlenging van een lijdensweg,” aldus een socialistische woordvoerder.
Het CDA, toen nog een partij van confessionelen voor wie voetbalkijken op zondag een zonde was, was onder aanvoering van Hans Matthijsse (overleden in 2009) een andere mening toegedaan. Hij diende een motie in met als insteek om het bestuur van FC Groningen nog één jaar de kans te geven. En laat die motie het ook nog halen. Ruim zelfs, met 22 stemmen voor en 13 tegen. Nota bene het streng geformeerde raadslid Minholts stemde voor.
In het Nieuwsblad van het Noorden keek Matthijsse 25 jaar later nog eens terug op die broeierige avond in een bomvol Stadhuis. “Het was onbegrijpelijk dat de PvdA – toch de vertegenwoordiger van het volk om het zo maar te zeggen – het liet afweten. Barmentloo zag het effect van brede uitstraling van een club als FC Groningen niet. Hij bekeek het veel te eng. Als je in Noord-Nederland niet meedoet in het topsportgebeuren heeft dat vervelende consequenties. Voor de bedrijven die hier zijn gevestigd of zich willen vestigen, én voor de werknemers. Het Noorden was toen toch al niet dik bedeeld. Dat was mijn drijfveer. In de partij heb ik nogal achter de schermen moeten werken, want het woog zwaar dat wij als christelijke partij het voortouw namen van een club die op zondag speelde. Het was een risico, maar ik moest het doen. Anders was FC Groningen verloren gegaan.”
Ik weet niet of dit verhaal van Hans Matthijsse bekend is bij Jalt de Haan. Maar ik constateer dat de geest van Matthijsse in lijf en leden van Jalt de Haan rondwaart. Het zou een mooi postuum eerbetoon voor Hans Matthijsse zijn als zijn ‘nazaat’ Jalt de Haan straks op de sportbok van de gemeente Groningen zou worden gehesen. De Groninger sportwereld krijgt nu, in het stemlokaal, in elk geval de kans op betere tijden.”
(Dick Heuvelman is publicist en schrijver. Hij is oud-journalist van het Dagblad van het Noorden en werkte ook als sportjournalist voor de voorganger van het Dagblad van het Noorden, het Nieuwsblad van het Noorden.)
(Opinies zijn meningen op persoonlijke titel van gastschrijvers voor de GIC en bedoeld om een bijdrage te leveren aan mening- en opinievorming over onderwerpen die actueel zijn in Groningen )
Foto onder: Hans Matthijsse in het Bevrijdingsbos in Groningen waarvan hij de initiatiefnemer en drijvende kracht was.
