Maar liefst 350 jaar lang werd het toneelstuk Gijsbrecht van Amstel elk jaar weer gespeeld voor uitverkochte zalen. Honderd jaar lang werd de Gijsbrecht, ooit geschreven door Joost van den Vondel, met Nieuwjaar gespeeld in de Amsterdamse Stadsschouwburg. Totdat in 1968 een einde kwam aan die traditie. Maar Gijsbrecht van Amstel is terug in de Nederlandse theaters. Op 9 en 10 februari is het stuk, gespeeld door Het Toneel Speelt, te zien in de Groningse Stadsschouwburg. Een toneelstuk dat je ooit eens gezien moet hebben.

De Grieken hebben Homerus, de Italianen Vergilius, wij hebben Vondel. Hij schreef Gijsbrecht van Amstel voor de opening van de stenen Stadsschouwburg aan de Keizersgracht. Dat was de allereerste in Europa. Vondel bedacht er zelfs een nieuw Nederlands woord voor: schouwburg. Van den Vondel is een van de grondleggers van het Nederlands zoals wij dat nu spreken. Vondel is een taalvirtuoos en omdat hij zo beeldend schrijft, lijkt het soms net of je naar een film zit te kijken. Het stuk Gijsbrecht van Amstel is een van Vondels meesterwerken.

De Gijsbrecht (1639) speelt in de Middeleeuwen en gaat over de ondergang van Amsterdam. De stad wordt geplunderd, platgebrand en van de aardbodem weggevaagd. En dat gebeurt na een belegering van een jaar. Alles wat heilig is wordt kapotgemaakt. Nonnen worden verkracht, de bisschop op het altaar afgeslacht.

Kaarten voor de voorstellingen met Mark Rietman, Carine Crutzen en Daan Schuurmans in de hoofdrollen zijn nog steeds verkrijgbaar.