Het verlies van D66 bij de gemeenteraadsverkiezingen in Groningen van 6 maart neemt dramatische vormen aan, zo bleek afgelopen weekend uit een tweede peiling in opdracht van het Nieuwsblad van het Noorden en het Groninger Dagblad Stad.
Volgens de verkiezingsonderzoekers is de populariteit van D66 in Groningen bij de kiezers zo sterk aan het dalen dat die partij van vier naar twee raadszetels keldert, en zelfs van die tweede zetel niet eens zeker is.
‘So what?’’, zal menigeen wellicht denken, en dan met name diegenen die geen band hebben met de links-liberale partij aan wie we in Groningen het referendum te danken hebben.
Want de zetels die bij D66 verdwijnen komen terecht bij Groen Links en CDA en mogelijk bij de SP. Ogenschijnlijk is er van ingrijpende gevolgen dan ook geen sprake.
Maar schijn bedriegt. Want een dramatisch verlies voor D66 en een slechts bescheiden verlies van de PvdA, zoals door de onderzoekers is voorzien, zou wel eens verder strekkende gevolgen kunnen krijgen voor de huidige Groningse, brede coalitie van PvdA, CDA, VVD en D66. Hoe succesvol die coalitie ook geweest moge zijn met haar Amerikaanse aanpak van de werkloosheid, de ontwikkeling van de IT-sector of in woningbouw en ruimtelijke ordening.
Want mocht D66 inderdaad nog maar een enkel zeteltje overhouden, dan lijkt deze partij nog maar amper aantrekkelijk als coalitiegenoot in een nieuw college van B en W. Natuurlijk, de drie overblijvende partners PvdA, CDA en VVD, zouden samen ook zonder D66 nog een meerderheid overhouden, en samen uitkomen op zo’n 22 van de 39 raadszetels.
Maar een eigenaardigheid van de PvdA is dat die partij nooit zonder D66 met CDA en VVD in de boot wil voor een driehoeks-relatie. Want zonder D66 er bij zou het al gauw lijken alsof de PvdA op de rechtse toer is, en dat imago heeft die partij in het verleden steeds willen vermijden.
Dus zou de PvdA een sterk verkleind D66 er alsnog bij kunnen vragen. Maar hoe interessant is het straks nog voor die gedecimeerde partij van Robbert-Jan Bron om voor spek en bonen mee te mogen doen ?
Voor de nieuwe politiek-leider van de PvdA in de stad Groningen, Marjo van Dijken, zou het natuurlijk ook te overwegen zijn om het GroenLinks van Karin Dekker of de SP van Peter Verschuren bij de onderhandelingen over een nieuw college te betrekken.
Bij de Groningse PvdA was er de laatste maanden een groeiende waardering voor de opstelling van de SP. Maar fractievoorzitter Peter Verschuren is hard bezig om dat beetje krediet dat hij had opgebouwd bij de partij die al sinds het ontstaan van de mensheid in Groningen de grootste is – de PvdA- weer te verspelen. Want de SP is begonnen aan het verspreiden van 15.000 pamfletten waarin de PvdA wordt opgeroepen om ook tegen een parkeergarage in de omgeving van de Grote Markt stelling te nemen. Die actie zal men bij de PvdA niet erg waarderen.
Ook GroenLinks maakt het zichzelf niet al te gemakkelijk bij pogingen om in het college te komen. De partij koos opnieuw Karin Dekker tot lijsttrekker, een politica die slechts weinig PvdA-ers vlinders in de buik bezorgt vanwege haar opstelling tijdens het referendum en een soms wat schooljuffrouwachtig optreden in de Raad.
Kortom: de PvdA zal niet automatisch een nieuwe alliantie aangaan met alleen VVD en CDA, puur uit vrees om door kiezers voor rechts te worden versleten of door GroenLinks en SP in die 'rechtse' hoek te kunnen worden gedrukt. Anderzijds ligt een nieuwe coalitie met GroenLinks en SP, of één van die twee en ook het CDA er bij, ook niet echt voor de hand.
Maar gelukkig kunnen we de PvdA-strateeg Willem Smink gratis een aardige tip aan de hand doen om het probleem het hoofd te bieden. Wellicht is het voor zijn partij, die er van tevoren toch al wel van verzekerd is opnieuw de grootste te worden, een goed idee om ook 15.000 folders te gaan verspreiden. En daar de kiezers hartelijk en enthousiast in op te roepen vooral te gaan stemmen. Op Robbert Jan Bron van D66.
Hans de Preter
