‘It’s the economy, stupid!’. Met deze woorden gaf ooit Bill Clinton, toen hij nog presidentskandidaat was, aan dat het bij de kiezers in feite vooral draait om de vraag hoe je de economie het beste aan de praat kunt krijgen. Met deze toiverformule won Clinton de verkiezingen. Met aan variant daarop zou men met betrekking tot de Grote Markt in Groningen kunnen zeggen: ‘it’s the architecture, stupid!’.
Want momenteel gaat het bij de discussie over de toekomst van de Grote Markt vooral om de vraag welke instellingen er gevestigd moeten worden. De bibliotheek van de toekomst, onderdelen van RUG en Hanzehogeschool, commerciële functies en een debatcentrum. Er lijkt zich in Groningen langzaam maar zeker een meerderheid af te tekenen om deze functies aan de Grote Markt oostzijde te plaatsen, althans om dat te onderzoeken. Dat is mooi. Maar met al deze discussies over de vraag wat er aan de oostzijde komt, is nog steeds niet de vraag beantwoord hoe de oostzijde er uit moet komen te zien. En eigenlijk is dat misschien niet de ham-vraag ,maar wel een ongelooflijk essentiële vraag.
Een van de ‘drie wijzen uit het westen’, Bert van Meggelen, heeft al een voorzet gegeven om die discussie te starten. Wat hem betreft moet er beslist gene historiserende architectuur komen. ‘Het zou volgens mij een vergissing zijn om aan de Grote Markt te streven naar historiserende architectuur’. ‘Als ons idee voor een kenniscentrum doorgaat, dan mag je ook zien wat daar gebeurt. Centrum voor nieuwe media, het huis van de geschiedenis, het debatcentrum: die hoeven zich niet te verstoppen’, aldus deze Rotterdamse cultuurpaus.
Maar daarmee loopt Van Meggelen toch wat voor de troepen uit. Want ga maar eens een kijkje nemen in Rotterdam: daar is te aanschouwen op welke wijze een stad verminkt kan worden met moderne architectuur. Er staan tal van moderne, en hoge gebouwen die op zichzelf misschien wel fraai zijn, maar die geen band met elkaar hebben. Zeker voor de Grote Markt in Groningen moet duidelijk zijn dat je niet alleen de Grote Markt maar de gehele binnenstad kanport kunt maken door een verkeerde architect of een verkeerd architectonisch ontwerp te kiezen. Dit is geen betoog om dan maar te kiezen voor veilige, historiserende en wellicht kitch-architectuur aan de Grote Markt. Maar wel een betoog om zeer zorgvuldig naar een architect te kijken. Historiserende architectuur zou een optie moeten blijven, tenzij er een moderne architect gevonden kan worden die het modernisme kan combineren met fijnzinnigheid en de historische setting aan de Grote Markt. Groningen moet geeen Rotterdam worden.